Menghadapi Sumatif Tengah Semester atau STS Bahasa Jawa kelas 10 semester 1 tentu membutuhkan persiapan yang matang. Berikut ini kami sajikan lima contoh soal lengkap dengan jawabannya yang dapat membantu siswa dan guru.
Soal-soal ini disusun berdasarkan materi kurikulum Merdeka fase E dan mencakup berbagai aspek kebahasaan Jawa. Setiap soal dirancang untuk menguji pemahaman sekaligus melatih keterampilan berbahasa Jawa.
Daftar Contoh Soal Bahasa Jawa kelas 10 semester 1
Kami telah merangkum lima butir soal yang mewakili topik penting seperti aksara Jawa, tembung, dan unggah-ungguh. Silakan pelajari setiap nomor dengan saksama.
-
Soal 1: Aksara Jawa
Tulisen aksara Jawa saka tembung “pasar”! Wangsulan: Aksara Jawa kanggo “pasar” yaiku pa + sa + ra + aksara swara a ( ꦥꦱꦂ ).
Soal ini menguji kemampuan menulis aksara Jawa dasar. Jawaban lengkap disertai sandhangan sudah diberikan agar mudah dipahami.
-
Soal 2: Tembung Saroja lan Tembung Camboran
Gatekna ukara iki: “Bocah iku saben dina mlaku-mlaku menyang pasar.” Tembung “mlaku-mlaku” kalebu tembung apa? Wangsulan: Tembung “mlaku-mlaku” kalebu tembung sarwa, yaiku tembung kang ngemu teges bola-bali.
Pembahasan ini sekaligus mengingatkan perbedaan antara tembung saroja dan camboran. Soal Bahasa Jawa seperti ini sering muncul di STS kelas 10.
-
Soal 3: Unggah-Ungguh Basa
Bapak lagi maca majalah ing teras. Yen arep takon marang bapak, basa apa kang trep? Wangsulan: Basa krama alus, umpamane: “Bapak, kulo nyuwun pirsa, menawi Bapak maos majalah menapa?”
Pemahaman unggah-ungguh sangat penting dalam budaya Jawa. Soal ini sering diintegrasikan dengan Soal Bahasa Indonesia Kelas 10 yang membahas konteks sosial.

40 Soal dan Kunci Jawaban Bahasa Jawa Kelas 10 SMA Ulangan Ujian UTS -
Soal 4: Ngoko Alus lan Ngoko Lugu
Ukara “Aku arep tuku buku” diowahi dadi ngoko alus! Wangsulan: “Kula ajeng mundhut buku.” Gantine tembung “aku” dadi “kula”, “arep” dadi “ajeng”, “tuku” dadi “mundhut”.
Latihan mengubah tingkat tutur ini juga menjadi dasar untuk soal PTS Bahasa Jawa Kelas 1 Semester 1 meskipun lebih sederhana. Di kelas 10, variasinya lebih kompleks.
-
Soal 5: Geguritan lan Maknane
Wacanen geguritan sing isine babagan tresna marang wong tuwa. Sebutna amanat sing bisa dijupuk! Wangsalan: Amanat saka geguritan yaiku supaya kita tansah ngurmati lan nresnani wong tuwa.
Soal ini mengajak siswa menganalisis puisi Jawa sekaligus mengembangkan karakter. Soal Ujian Sekolah Kelas 12 Bahasa Indonesia juga memiliki pola analisis serupa, namun di sini fokus pada sastra Jawa.
Tips Mengerjakan Soal Bahasa Jawa Semester 1
Sebelum ujian, biasakan membaca materi aksara Jawa dan tembung kawi secara rutin. Selain itu, berlatihlah mengerjakan soal Basa Jawa Kelas 1 untuk mengasah dasar, lalu tingkatkan ke level kelas 10.
Diskusikan dengan teman atau guru jika ada jawaban yang kurang dipahami. Jangan lupa istirahat yang cukup agar konsentrasi tetap terjaga saat STS berlangsung.
Kesimpulan
Kumpulan contoh soal dan jawaban Bahasa Jawa kelas 10 semester 1 di atas dapat menjadi bahan belajar yang efektif. Dengan berlatih secara teratur, siswa akan lebih percaya diri menghadapi STS 2026.
Semoga daftar nomor ini bermanfaat bagi siswa, guru, dan siapa pun yang ingin memperdalam bahasa Jawa. Selamat belajar dan sukses selalu.

